Je ziet het overal: vliegende mieren op hun bruidsvlucht

Foto: Afbeelding van flockine via Pixabay

Het ligt niet aan jou, wees maar niet bang. In heel Nederland zijn de vliegende mieren weer gespot. Krijg jij er ook zo’n jeuk van?

Door Mariëtte Baks

Gelukkig duurt het allemaal niet lang. Het gekrioel verdwijnt vaak al snel als zwaluw- of paddenvoer. Deze plotselinge en vooral massale uitbraak van vliegende mieren wordt de bruidsvlucht genoemd. Dat gebeurt jaarlijks als mierennesten ineens open scheuren. Duizenden vliegende mieren vliegen dan tegelijk uit.

Zaadkamertje

De vrouwtjes geven het startsein dat het voortplantingsritueel is begonnen. Dit doen ze door uit te vliegen. De mannetjes volgen direct. Ze vliegen er als een dolle achteraan in de hoop te kunnen bijdragen aan de nieuwe kolonie. Daarom vliegen van de ene op de andere dag opeens alle mieren tegelijk het net uit.

Dat uitvliegen wordt ook wel de bruidsvlucht genoemd. Hierbij slaat de koningin genoeg sperma op voor de rest van haar leven. Dit krijgt ze van één of enkele mannetjes die het hoogst vliegen. Het zaad slaat ze op in een zaadkamertje. Zo nu en dan zet ze daarvan het ‘deurtje’ even open. De mannetjes zullen vrij snel sterven op de grond, zij zijn niet meer nodig.

Grote familie

De mieren zijn niet gewend om te vliegen. Meestal leggen ze afstanden af van maar een paar meter. Maar als ze meegevoerd worden met een flinke windstoot, kunnen dat er ook een paar honderd worden. Zo kunnen mieren uit verschillende nesten met elkaar in contact komen. Dat is gunstig, want voor de genetische variatie is het beter als de vrouwtjes met vreemde mieren paren. En niet met hun eigen broertjes.

Alle mieren uit één kolonie zijn het directe nageslacht van de koningin. Het is dus letterlijk één grote familie. Daarom zie je ze vaak rondkruipen. Als de paring voltooid is bijten de koninginnen hun vleugels af en gaan ze opzoek naar nestplaatsen in de grond. Daar starten ze hun nieuwe kolonie.

Vliegende mieren

Vliegende mieren zijn ook de enige uit de kolonie die vruchtbaar zijn. Buiten het paarseizoen komen vooral werksters uit de eitjes gekropen. Dit zijn vrouwelijk mieren die de larven verzorgen en het nest onderhouden. Zij produceren geen nageslacht.

Overigens zijn de mieren onhandige vliegers. Ze dienen vaak als voer voor vogels. Maar omdat ze in één keer met zoveel tegelijk in de lucht zijn, kunnen ze onmogelijk allemaal worden opgegeten door vogels.