Afgelopen weekend was de Tuinvlindertelling. De resultaten
waren iets beter dan vorig jaar, maar er zijn nog steeds veel minder vlinders dan voorheen.
Het gaat niet goed met de vlinders. Zag je rond 1990 nog
tien vlinders op je vlinderstruik, nu mag je blij zijn als dat er vier of vijf
zijn. Dat is minder dan de helft in zo'n dertig jaar tijd. Wat kunnen we doen
om de vlinderstand er weer bovenop te helpen?
Oorzaken
Het intensieve landgebruik in ons land is een van de
belangrijkste oorzaken van de achteruitgang van vlinders. Het is een trend die
al vele jaren aan de gang is. Het verlies aan leefgebied wordt veroorzaakt door
woningbouw, wegenaanleg, verkeer of andere functies. Maar zeker ook door het
intensief agrarisch gebruik van een groot deel van ons land. Dit laatste heeft
invloed op de vlinderstand tot ver buiten het agrarisch gebied. Vermesting
(stikstof), verdroging, versnippering en het gebruik van pesticiden hebben allemaal
een negatieve impact.
De laatste decennia komt daar klimaatverandering bij. Met
name klimaatextremen kunnen grote negatieve gevolgen hebben. Vlinderpopulaties
die het al moeilijk hebben, kunnen door een extreem droge, hete of juist natte
zomer de genadeklap krijgen. Om de vlinders weer kansen te geven moeten
grootschalige maatregelen worden getroffen in de inrichting en beheer van ons
landschap. We moeten de politiek dwingen om keuzes te maken en echte
herstelmaatregelen uit te voeren.
Niet wachten op de politiek
We kunnen zelf ook al beginnen! Door je tuin op een goede
manier in te richten en te beheren, kun je de vlinders helpen. Je zult daarmee
niet de vlinderstand redden, maar iedere tuin die vlindervriendelijk is heeft
een positief effect. In tuinen en op erven liggen grote kansen voor
natuurherstel.
Een écht levendig erf barst van de variatie. Het gaat om de
juiste combinatie van:
- Soortenrijkdom -
meerdere soorten planten, dieren en micro-organismen horen thuis op een
erf, zowel onder als boven de grond.
- Woonplaatsen -
gevarieerde leefgebiedjes zoals schuren, borders, boomgaarden, vijvers en
graslanden bieden ruimte aan verschillende soorten.
- Verbindingen -
natuurlijke landschapselementen zoals hagen, takkenrillen en bloemrijke
bermen zorgen voor diversiteit. Ze voorkomen bovendien dat populaties
geïsoleerd raken.
Een goed ingericht erf biedt voedsel, schuilplekken en
ruimte om te leven – én sluit aan op de natuur in de omgeving.