Vandaag in het duin: op zoek naar zoutspray

Elke maand zetten we een dier of plant in de schijnwerpers die je op dat moment in de duinen kunt tegenkomen.

De bijzondere natuur van de duinen is te danken aan een samenspel van omstandigheden, zoals verstuivend zand, kalkrijke grond en zeer schoon grondwater. Vandaag gaan we op zoek naar iets anders dat typisch is voor de duinen: zoutspray.

Zoutspray is niets anders dan zilte zeewind. Je komt het gemakkelijk tegen als je op een winderige herfst- of winterdag naar het strand gaat. Al snel proef je het zout op je lippen. Soms blijft het ook achter op je bril of de autoruiten. Bewoners van kustplaatsen moeten daardoor extra vaak hun ramen lappen om van het uitzicht op zee te kunnen blijven genieten.

Zoutspray komt vooral voor op het strand en in de buitenste duinenrij. Enkele honderden meters landinwaarts is er al een stuk minder van te merken.

Zoutspray ontstaat in de branding. Door de kracht van brekende golven worden kleine druppeltjes zeewater de lucht in geslingerd. Hoe harder de wind en hoe hoger de golven, hoe meer druppeltjes er ontstaan.

Een stevige wind of storm voert deze druppeltjes vervolgens naar het strand en de buitenste duinen. Het zeewater verdampt onderweg, waardoor alleen grotere en kleinere zoutdeeltjes overblijven. De grootste en zwaarste deeltjes komen niet ver. Ze blijven vaak hangen in het helmgras van de zeereep of vallen terug op de grond. Alleen de fijnste deeltjes komen verder landinwaarts.

Ook aan de plantengroei is de invloed van zoutspray te zien. Helmgras is goed bestand tegen zout en is daardoor een van de weinige planten die aan de zeezijde van de buitenste duinenrij kan groeien.

Bomen kunnen juist slecht tegen zout. Daarom vind je hoge duinbossen vooral in de binnenduinen, verder van zee. Dichter bij de kust groeien alleenstaande bomen vaak laag en krom. Ze worden door de zoute wind als het ware in model gesnoeid, net als de dividivibomen op Bonaire.

Stichting Duinbehoud zet zich onafhankelijk in voor de bescherming van de kust, in het belang van mens en natuur. Want de kust, die koesteren we. Meer weten? Kijk op deze website.